Heijmans laat zien hoe emissieloos werken in de infra nu al werkelijkheid is
Emissieloos bouwen is geen experiment meer. Het is de richting waarin de sector beweegt. Maar in de infrastructuur ligt die uitdaging complexer dan waar dan ook. Zwaar materieel, hoge productiedruk en locaties zonder netaansluiting maken elektrificatie allesbehalve vanzelfsprekend.
Bij de werkzaamheden op Schiphol laat Heijmans zien dat emissieloos werken vandaag al mogelijk is.
Niet alleen omdat het moet, maar omdat het kan
De druk vanuit wetgeving en aanbestedingen neemt toe. Emissieloos werken wordt steeds vaker gevraagd, soms zelfs verplicht. Maar bij Heijmans stopt het verhaal daar niet.
Heijmans heeft duidelijke ambities. Het bedrijf wil richting 2030 emissieloos kunnen werken met het eigen materieel. Elektrificatie is daarmee niet alleen een reactie op externe eisen, maar een bewuste keuze om voorop te lopen en verantwoordelijkheid te nemen voor de toekomst van de sector.
Dat idealisme betekent ook dat Heijmans bereid is een stap extra te zetten. Juist daar waar de markt nog niet volledig is ingericht op elektrisch werken.
Elektrificeren zonder fabrieksoplossingen
Toen Heijmans begon met elektrificatie, was af fabriek-elektrisch inframaterieel nauwelijks beschikbaar. Zeker voor zwaar asfaltmaterieel bood de markt geen oplossingen.
In plaats van af te wachten, koos Heijmans voor een pragmatische aanpak. Nieuwe machines werden als diesel ingekocht en direct omgebouwd naar elektrisch. Zo legde Heijmans de basis om elektrificatie gecontroleerd op te schalen, van individuele machines naar complete werkprocessen.
Veiligheid staat nooit ter discussie
Bij elektrificatie van zwaar materieel is veiligheid geen thema waarover wordt onderhandeld. Op de bouwplaats wordt gewerkt met grote machines, vaak in complexe omstandigheden. Dat vraagt om oplossingen die aantoonbaar veilig zijn, onder alle omstandigheden.
Voor zowel Heijmans als Intercel vormt veiligheid daarom het uitgangspunt van elke technische keuze.
“Veiligheid staat bovenaan. Het moet gewoon een veilige oplossing zijn.”
Peter Schellekens
Senior Buyer (Construction Equipment) Heijmans
Die overtuiging ligt aan de basis van elke stap in het elektrificatietraject en bepaalt of een oplossing überhaupt inzetbaar is.
De realiteit achter elektrisch werken
Elektrificatie is geen kwestie van simpelweg een accu toevoegen. In de praktijk komt er veel meer bij kijken.
De beschikbare ruimte in een machine is beperkt tot de plek waar voorheen de dieselmotor zat. Waarbij het uitgangspunt is dat een machine een volledige werkdag op accu’s moet kunnen draaien. Gewicht en balans spelen daarbij een cruciale rol. De plaatsing van de accu beïnvloedt direct de stabiliteit en inzetbaarheid van het materieel.
Daarbovenop verschilt het energieverbruik sterk per toepassing. Bij asfaltmaterieel bepalen factoren zoals asfalttemperatuur, laagdikte en werkbreedte hoeveel energie nodig is. Dit vraagt om maatwerk en om oplossingen die meebewegen met de praktijk.
Elektrificatie op schaal
Wat startte met het elektrificeren van afzonderlijke machines, schaalde Heijmans op naar de inzet van een volledig elektrische asfalttrein bij het project op Schiphol.
“Hier is een zogenoemde ‘asfalttrein’, oftewel alle benodigde machines om te asfalteren, volledig elektrisch en emissieloos in gebruik.”
Asfaltspreidmachines, walsen en kleefwagens werkten samen als één elektrisch geheel. Dit was geen pilot, maar een operationele realiteit op een van de meest complexe projectlocaties van Nederland. Het moment waarop duidelijk werd: emissieloos asfalteren is niet langer theorie.
Energie die meebeweegt met het werk
Juist omdat het energieverbruik per toepassing sterk varieert, is flexibiliteit essentieel. Vaste accupakketten zijn niet in elke situatie voldoende om productie zonder onderbreking te garanderen.
Onder ons productmerk Cellpower ontwikkelen wij op maat gemaakte verwisselbare accupakketten. Deze accupakketten kunnen snel worden verwisseld op de machine en zijn uitwisselbaar tussen verschillende machines binnen een vloot. Eén pakket kan in gebruik zijn terwijl een ander wordt opgeladen, waardoor structureel stilstand wordt voorkomen en de focus op productie blijft.
De accupakketten worden ontworpen binnen de beschikbare ruimte en het toegestane gewicht van de machine, en toegepast in nauwe samenwerking met gespecialiseerde ombouwpartners. Zo sluiten energievoorziening en machineontwerp optimaal op elkaar aan, ook bij intensief en continu gebruik.
Van terughoudendheid naar vertrouwen op de bouwplaats
Nieuwe technologie vraagt om aanpassing. Machinisten willen vooral één ding: doorwerken. Alles wat dat in gevaar brengt, roept vragen op.
Dat gold ook voor elektrisch materieel. In het begin was er terughoudendheid. Niet uit onwil, maar uit professionaliteit. De praktijk moest bewijzen dat het werkte.
“De mensen buiten willen gewoon productie draaien. Ze willen een machine die het doet.”
Peter Schellekens
Senior Buyer (Construction Equipment) Heijmans
Die praktijkervaring maakte het verschil. Naarmate machines betrouwbaar bleken en het werk gewoon doorging, groeide het vertrouwen. Daarbij kwamen voordelen als minder geluid, geen uitstoot en een prettigere werkomgeving, die in alle projecten worden ervaren. Op locaties met strengere eisen voor geluid en emissies, zoals in stedelijke gebieden, valt dat verschil extra op.
Schaal vraagt om slimme laadoplossingen
Wanneer het aantal elektrische machines groeit, groeit ook de behoefte aan flexibiliteit in laden. Projecten verplaatsen zich en vaste netaansluitingen zijn lang niet altijd beschikbaar.
Bij Schiphol koos Heijmans daarom voor de inzet van een mobiele oplaad-hub, waarmee meerdere accu’s tegelijkertijd ter plaatse kunnen worden opgeladen. Onze bijdrage lag in de verwisselbare accupakketten die over meerdere machines kunnen worden ingezet, waardoor de elektrische machinevloot verder kan worden uitgebreid.
Het laadplein volgde daarmee logisch op de stappen die eerder al waren gezet binnen de elektrificatie van de machinevloot.
Schiphol als basis voor wat volgt
Heijmans kijkt verder. Op basis van de ervaring die is opgedaan met elektrisch materieel, worden ook machines die vandaag nog niet zijn geëlektrificeerd, zoals markeringsmachines en trilplaten, meegenomen in die ambitie. Voor trilplaten ziet Peter daarbij specifieke aandachtspunten, zoals de beperkte beschikbare ruimte, het toegestane gewicht en de belasting van de batterij door voortdurende trillingen.
Schiphol is een belangrijk project voor Heijmans. Het laat zien wat vandaag al operationeel mogelijk is en vormt een tastbaar vertrekpunt voor de volgende stappen richting een volledig elektrische vloot.
Van visie naar praktijk
Emissieloos werken in de infra vraagt om visie, maar vooral om durven beginnen. Door stap voor stap te elektrificeren, door techniek en operatie op elkaar af te stemmen en door veiligheid en betrouwbaarheid centraal te houden, wordt emissieloos werken haalbaar in de praktijk.
Het project op Schiphol laat zien dat emissieloos werken in de infra geen toekomstbeeld meer is, maar vandaag al in de praktijk wordt gerealiseerd. Elke volgende stap bouwt voort op die ervaring.
